SAMAR DA TSARO GA SUFURIN RUWA: HADE HANYOYIN KULA DA TASHOHIN RUWA NADA MUHIMANCI GA HABBAKAN BANGAREN- JAMOH.

Babban daraktan hukumar kula da harkokin Sufurin jiragen ruwa ta Najeriya NIMASA, Dr. Bashir Jamoh, ya bayyana cewa ci gaban da ake samu da kuma babban tsammanin masu ruwa da tsaki a harkar ruwa zai samu ne kawai ta hanyar samar da tsarin daidaita tsarin kula da tashar jiragen ruwa ta hangar hada kai a hanyoyin sa ido ga kasashen Yammacin Afirka da Tsakiyar Afirka.

Ya bayyana hakan ne a lokacin da yake jawabi ga shugabannin hukumomin kula da harkokin ruwa da suka rattaba hannu kan yarjejeniyar hadin gwiwa a Abuja a kungiyar kula da harkokin sufurin jiragen ruwa ta kasa da kasa (IMO), da ta shirya taron karawa juna sani kan kula da tashar jiragen ruwa na yankin yammacin Afrika da tsakiyar Afrika. Kungiyar ta IMO ta hada hannu da yarjejeniyar fahimtar juna da aka kulla a Abuja wajen shirya taron karawa juna sani na shugabannin hukumomin ruwa a Legas.

Dokta Jamoh, wanda ya samu wakilcin babban daraktan ayyuka na hukumar, Shehu Ahmed, ya bayyana mahimmancin ingantaccen tsarin kula da tashoshin ruwa na Jihohin kasar nan, wajen gudanar da ingantaccen tsarin tafiyar da harkokin ruwa na kasashe mambobin kungiyar.

A cewarsa, “Kamar yadda muka sani, tanade-tanaden da aka tanada na kula da tashar jiragen ruwa na cikin shirin Majalisar Dinkin Duniya kan dokar teku (UNCLOS) a karkashin ayyuka na kasashen gabar teku da kuma kasashen Tashar ruwa kuma hakan na kumshe a cikin dokokin IMO da wasu tarurrukan ILO.

Wannan aikin ya ƙunshi aiwatar da yarjejeniyoyin IMO da ILO waɗanda ake aiwatar da su ta hanyar dokokin cikin gida na mambobin kasashen.” tare da wajibai na kasa da kasa – Dokar Kasuwancin Kasuwanci; dokar NIMASA; Dokar Cabotage kuma na baya-bayan nan ita ce Dokar SPOMO don murkushe masu fashin teku da sauran laifukan ruwa.”

Yayin da NIMASA ke bayyana kudurin ta na cimma matsaya na cimma matsaya kan rage rashin ingancin jiragen ruwa, da dakile gurbacewar ruwa da kuma tabbatar da kyakkyawan yanayin aiki na ma’aikatan da ke cikin jiragen ruwa a cikin kasashen mambobi, Jamoh ya bukaci kasashe 22 da suka rattaba hannu kan yarjejeniya da aka kulla a Abuja don inganta gudunmawar kuɗin da suke bayarwa ga ƙungiyar

Haka kuma a wajen taron akwai babban sakatariyar ma’aikatar sufuri ta tarayya, Dakta Magdalene Ajani, wadda ta wakilci mataimakin shugaban kwamitin yarjejemiya da aka cimma a Abuja a kuma mai girma ministan sufuri, Hon. Rotimi Amaechi,  ya yaba wa wadanda suka shirya wannan horo/bita bisa jajircewarsu na bunkasa mafi mahimmancin albarkatu na kowa da kowa, cewa kasancewar dan Adam.

A nasa bangaren, babban sakataren yarjejeniyar fahimtar muna da aka cimma a Abuja, Captain Sunday Umoren, ya bayyana bukatar ci gaba da gudanar da ayyukan samar da ayyuka da hanyoyin sadarwa, domin samun goyon bayan manyan hukumomin ruwa (MARADS) ta yadda za a inganta huldar aiki mai inganci wadda za ta amfanar da masana’antun ruwa a cikin kasashe mambobi da kuma tare.

Kyaftin Umoren, ya bayyana cewa ƙasashe 14 ne kawai ke gudanar da bincike a yankin, kuma ya yi kira da wannan gangami don ingantaccen tsarin dubawa tare da mai da hankali kan Matsayin Horowa, Takaddun shaida da Kulawa (STCW). Ya ce tsarewar ba shine mafi kyawun ma’auni don auna ingancin sarrafa tashar tashar jiragen ruwa ba.

Yarjejeniyar hadin gwiwa ta Abuja daya ce daga cikin yarjejeniyoyi 9 da yarjejeniyar kasa da kasa guda 1 da aka kafa bisa ga IMO Resolution A.682 (17) na 1991. Kungiyar tana aiki ne a karkashin yarjejeniyar hadin gwiwa da IMO kuma an kafa ta ne a ranar 22 ga Oktoba 1999 a matsayin hadin gwiwar gwamnatoci. Ƙungiyar da ta ƙunshi hukumomin ruwa na ƙasashen da ke iyaka da ruwan Atlanti